Opvoeden zonder geweld

Geweld tegen baby’s ligt altijd op de loer.

Een kind krijgen is voor de meeste ouders één van de mooiste ervaringen van hun leven.

Maar een kind opvoeden is een lastige taak, die 24 uur per dag het beste van ouders vraagt.

Er zijn momenten dat ouders even genoeg hebben van het gedrag hun kind, dat het hen even te veel wordt. Zulke momenten kent iedere ouder. Bijvoorbeeld als je kind maar blijft huilen en het lukt je niet om hem te troosten. Het is de kunst om in zo’n geval de controle te houden op je emoties en frustratie van dat moment, want ieder kind heeft recht op een opvoeding zonder geweld!

De Wet
Sinds 2007 staat het in de Nederlandse wet: “In de verzorging en opvoeding van het kind passen ouders geen geestelijk of lichamelijk geweld of enig andere vernederende behandeling toe”.

Volgens deze wet is er sprake van geweld als ouders een opvoedmiddel gebruiken dat bij kinderen pijn of schade kan veroorzaken.

Geweld in de opvoeding komt extra hard aan bij kinderen omdat kinderen hun ouders en andere mensen daardoor minder gaan vertrouwen. Kinderen kunnen er erg angstig, depressief of onzeker van worden. Bovendien leren kinderen niets van een gewelddadige opvoeding.

Een kind keert vooral wat het moet doen om pijn en verdriet te ontlopen en niet waarom het zich anders moet gedragen. Een kind dat met geweld wordt opgevoed leert eigenlijk vooral dat geweld een manier is om iets van iemand gedaan te krijgen.

Opvoeden zonder geweld

Opvoeden zonder geweld betekent een kind aandacht, warmte en ondersteuning geven.

Het betekent ook een kind aanleren hoe het iets moet doen en afleren om iets te doen wat niet mag.

Dit kan door regels en grenzen te stellen, uit te leggen waarom deze regels belangrijk zijn en zelf het goed voorbeeld te geven.

Bedenk daarbij wel dat de leeftijd van het kind bepaalt in hoeverre het de regels kan begrijpen en naleven.

Je kunt een kind op verschillende manieren iets leren:

  • Een kind leert het meeste door anderen na te doen. Door als ouders bewust het goede voorbeeld te geven zal je kind leren hoe je netjes met vork en lepel eet, maar ook hoe je problemen oplost zoals bijvoorbeeld een ruzie of hoe je met een emotionele gebeurtenis omgaat.
  • Verder is een kind gevoelig voor complimentjes. Door je kind te prijzen bij goed gedrag geef je hem zelfvertrouwen en stimuleer je hem om iets op de gewenste manier te doen. Gedrag wat je niet graag wilt zien van je kind kan je beter negeren. Je kind krijgt dan geen aandacht voor dat gedrag en zal er dan vanzelf mee ophouden. Ongewenst gedrag negeren werkt alleen in combinatie met goed gedrag belonen!
  • Als een kind, ondanks waarschuwingen, zijn gedrag niet aanpast kan je het een paar minuten apart zetten. Dit geeft zowel kind als ouder de tijd om even na te denken of af te koelen.
  • Wanneer een dergelijke time-out ook niet helpt kan je als uiterste redmiddel je kind straffen. De straf moet wel in verhouding staan tot wat het kind gedaan heeft. Een voorbeeld van een straf is het speelgoedje waarmee een kind zijn broertje blijft slaan af te pakken, of afspreken dat er vandaag geen tv meer gekeken mag worden. Gebruik straf niet te vaak omdat straf, net als geweld, als nadeel heeft dat je kind er niet van leert hoe het zich wél moet gedragen.

Corrigerende tik

De meeste opvoedkundigen zijn het er over eens dat de corrigerende tik een vorm is van fysiek geweld:

  • Een tik doet het kind immers pijn en het kan schade veroorzaken. Een tik lijkt misschien minder erg maar een kind dat (vaak) een corrigerende tik krijgt kan angstig worden of onzeker.
  • Verder geldt voor de corrigerende tik hetzelfde als bij straf: dat het kind er niet van leert hoe het zich wel dient te gedragen maar alleen leert een tik te ontwijken.
  • Ook is bekend dat lichtere vormen van geweld makkelijk uit de hand kunnen lopen. Bijvoorbeeld als de tik geen effect heeft en een ouder daarom steeds harder gaat slaan.
  • Tot slot geef je met een corrigerende tik het verkeerde voorbeeld aan je kind. Je laat zien dat jij als ouder wel mag slaan, terwijl je dit gedrag tegelijk van je kind verbiedt. Dit is niet duidelijk voor een kind en het zal zo moeilijk leren om bij boosheid niet te slaan.

Hulp of advies bij de opvoeding
Om een goed opvoeder te zijn heb je tijd, energie, rust en geduld nodig.

Het is daarom heel belangrijk dat je goed voor jezelf zorgt. Zorg dat je voldoende ontspanning krijgt en momenten creëert om jezelf op te laden. Als je lekker in je vel zit is de kans groter dat je geduldig om kan gaan met je kind en de rust kan bewaren om een goede oplossing te vinden bij problemen.

Als je merkt dat je vaker boos bent op je kind dan je zou willen, en soms zelf een uitbarsting hebt naar je kind toe is het beter om even afstand te nemen en grenzen aan jezelf te stellen. Bel een vriend of vriendin om je even bij te staan en om even stoom bij af te blazen. Probeer in elk geval te voorkomen dat je jezelf afreageert op de kinderen.

Mocht het toch een keer gebeuren dat je uit je slof schiet of dat je je kind uit machteloosheid pijn doet, leg dan uit waarom je boos bent en maak je excuses. Ook hier leert een kind van, namelijk dat ouders ook maar mensen zijn ,dat zij fouten kunnen maken en dat fouten altijd goed gemaakt kunnen worden.

Zoek hulp als je merkt dat je de neiging houdt om geweld tegen je kind te gebruiken. Alle ouders hebben zo nu en dan behoefte aan advies of ondersteuning. Het is dus niet vreemd als je om hulp vraagt. Je kan voor hulp terecht bij het consultatiebureau, de huisarts, of andere instanties die zich met opvoeden bezig houden. Je kan bijvoorbeeld een afspraak maken bij Bureau Jeugdzorg. Dit is een instantie die hulp geeft bij opvoeden. De hulp van Bureau Jeugdzorg is geheel gratis.

Bron: UItgave Opvoeden zonder geweld, NJI.

Iedere ouder kent van die momenten dat het opvoeden je even te veel wordt. het is de kunst om dan toch niet je geduld te verliezen.


Gerelateerde artikelen

Huilen baby Huilen

Iedere baby huilt, maar wat is normaal en wanneer is er sprake van een huilbaby?

meer lezen ...
Online cursus Leer je baby kennen Online cursus; Leer je baby kennen

Leer je baby kennen terwijl hij nog in je buik zit. Zo ben jij super voorbereid op het as ouderschap, gewoon thuis vanaf je bank leer je alles over je baby.

meer lezen ...
Het sprookje en de werkelijkheid over krijgen eerste kind Het sprookje en de werkelijkheid

De komst van een baby is één van de grootste veranderingen in je leven, het duurt vaak best lang voor je je draai gevonden hebt.

meer lezen ...
10 tips voor een gelukkige baby 10 tips voor een gelukkige baby

10 tips van babyverpleegkundige Esther voor een tevreden en gelukkige baby

meer lezen ...
Wennen aan het moederschap Wennen

Een kind krijgen is één van de grootste veranderingen in je leven. Het vraagt nogal wat aanpassing…

meer lezen ...
10 dingen die je voor de geboorte wilt weten 10 dingen die je voor de geboorte wilt weten

Goed voorbereid op de periode na de bevalling met onze tips.

meer lezen ...

Minimaal 3 tekens

Jouw Tools Wijzers en Gidsen